Những bức ảnh ‘từ cõi chết trở về’ của Cartier-Bresson

0
30
Nhiếp ảnh gia Pháp Henri Cartier-Bresson (1908-2004) từng được các quan chức chính phủ mời đến chứng kiến bộ ảnh của ông bị hỏng nặng do thấm nước tại Trung tâm Nghệ thuật đương đại Paris. Bộ ảnh đó đã được tiêu hủy với sự đồng ý của tác giả. Nhưng giờ đây bà Martine Franck, người vợ góa của Cartier- Bresson, đang “nổi đóa” vì những bức ảnh “đã bị hủy” lại xuất hiện trên thị trường.

Bà Martine Franck cho rằng nước Pháp đã trông coi bộ sưu tập đó lơ đễnh đến nỗi nó bị “rút ruột” lúc nào không hay. Lời chỉ trích này khiến chính phủ Pháp hết sức lúng túng bởi từ năm 1955 đến 1970, họ đã được một trong những bậc thầy nhiếp ảnh vĩ đại nhất thế giới tin cậy trao cho 551 bức ảnh quý.

Năm 1991, bộ ảnh này đã bị hư hại nghiêm trọng do thấm nước khi đang được cất giữ trong tầng hầm của Trung tâm Nghệ thuật đương đại Paris. Lúc đó, ông Cartier-Bresson dù rất đau lòng cũng đành miễn cưỡng chấp thuận việc tiêu hủy. Nhưng theo người vợ góa của ông thì vài năm trở lại đây, các bức ảnh nằm trong bộ sưu tập này đã nhiều lần “từ cõi chết trở về”.

Giá trị thương mại của những bức ảnh do Cartier-Bresson chụp là rất lớn. Năm ngoái, một bức ảnh gốc của Cartier-Bresson đã được bán với giá 265.000 USD tại một cuộc đấu giá ở New York (Mỹ).

 “Rõ ràng chính phủ Pháp đã lơ đễnh trong việc trông nom bộ sưu tập ảnh này và khi tiêu hủy chúng” – bà Franck, cũng là một nhiếp ảnh gia, nói. Bà cũng lớn tiếng cảnh báo cả kẻ bán lẫn người mua vì hành động của họ là phi pháp.  

Tổ chức The Cartier-Bresson Foundation, được thành lập năm 2004, đã đề nghị chính phủ Pháp trả lời rõ ràng là liệu bộ sưu tập ảnh trên có thực sự bị tiêu hủy hay không. Chính phủ Pháp đã từ chối đề cập đến vấn đề này và khăng khăng rằng những bức ảnh được bán trên thị trường là “xuất phát từ một nguồn khác”.

Những bức ảnh nằm trong bộ sưu tập này xuất hiện trên thị trường lần đầu tiên vào năm 2001 khi được một người đàn ông chuyển đến nhà buôn nghệ thuật nọ ở Paris (Pháp) và nói rằng ông ta tìm thấy chúng trong thùng rác. Pierre-Marc Richard, chuyên gia nghệ thuật đã nhận diện các bức ảnh vào thời điểm đó, nói với tờ Le Monde: “Chúng rất bẩn, cứ như thể đã bị giẫm chân lên. Trông chúng không giống những bức ảnh trong một trung tâm tư liệu chính thức”.

Sau khi nhận được lời phàn nàn của Cartier-Bresson, cuộc mua bán này đã bị ngăn chặn và vụ việc rơi vào im lặng. Cuối cùng, cách đây mấy hôm, bà Franck đã quyết định lên tiếng sau khi một số tờ báo Pháp đưa tin rằng có nhiều bức ảnh khác trong bộ sưu tập của quốc gia đang được rao bán trên thị trường.

Henri Cartier-Bresson là nhân vật tiên phong của nhiếp ảnh báo chí. Ông là người đồng sáng lập ra hãng Magnum ở Paris vào năm 1947 cùng với Robert Capa, David Seymour và George Rodger. Cartier-Bresson nổi tiếng nhất với những hình ảnh chụp tình cờ trên các đường phố và ông miêu tả nhiếp ảnh là nghệ thuật của “thời khắc quyết định”.  

 

Những bức ảnh ‘từ cõi chết trở về’ của Cartier-Bresson

 

Những bức ảnh ‘từ cõi chết trở về’ của Cartier-Bresson

Hai bức ảnh của Cartier-Bresson

 Năm 1955 tại bảo tàng Louvre ở Paris, ông tổ chức triển lãm 358 bức ảnh chụp ở Pháp hồi những năm 1930 và Nga, Mỹ, Ấn Độ, Trung Quốc trong thập kỷ 1940. Trong số đó có 91 bức ảnh sau này đã được tặng lại cho chính phủ Pháp.  

Năm 1991, khi Trung tâm Nghệ thuật đương đại Quốc gia (CNAC) chuyển kho tư liệu từ quận 16 ở Paris tới La Defense thì các nhân viên ở đây mới phát hiện ra rằng nó đã bị hư hỏng nặng do thấm nước. Giờ đây, bà Franck nghi ngờ rằng một số bức ảnh đã bị đánh cắp hoặc ném vào thùng rác. Bà cho biết trước khi Cartier-Bresson qua đời, ông đã xác nhận các bức ảnh được bán năm 2001 là những bức mà mình chỉ rọi ra duy nhất một bản để trưng bày tại cuộc triển lãm năm 1955. 

Ông Claude Allemand-Cosneau, Giám đốc của CNAC, nói trên tờ Le Monde rằng “tôi ngàn lần xin lỗi” bà Martine Franck nhưng vẫn khẳng định không có chứng cứ cho thấy những bức ảnh đang trôi nổi trên thị trường thuộc về bộ sưu tập đã bị tiêu hủy.

VAPA

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here